Dozór - wykaz wózków podlegających dozorowi
1. Klasyfikacja wózków jezdniowych wedÅ‚ug norm polskich i miÄ™dzynarodowych
Nie wszystkie rodzaje wózków podlegajÄ… dozorowi technicznemu.
Zgodnie z klasyfikacjÄ… podanÄ… w PN-ISO 5053 marzec 1999 oraz postanowieniami
rozporzÄ…dzenia Rady Ministrów z dn. 3 lutego 2003 r. (Dz. U Nr 28, poz. 240), wózki
podnoszÄ…ce dzielÄ… siÄ™ na:
a) wózki podnoÅ›nikowe (podlegajÄ…ce dozorowi technicznemu), okreÅ›lone jako
wózek z przymocowanÄ… platformÄ…, widÅ‚ami lub innymi urzÄ…dzeniami do
manipulowania ładunkami, przystosowany do podnoszenia ładunku
spaletyzowanego lub niespaletyzowanego, na wysokość umożliwiającą
składowanie i pobieranie ładunku, a także układanie w gniazdach i podejmowanie
z gniazd, oraz
b) wózki unoszÄ…ce (niepodlegajÄ…ce dozorowi technicznemu), okreÅ›lone jako wózek
z przymocowaną platformą lub widłami, dostosowany do podnoszenia ładunku
jedynie na wysokość umożliwiającą jego transport.
Również norma PN-77/M-78100 okreÅ›laÅ‚a wózki w sposób podobny. Nie jest tutaj
Å›ciÅ›le okreÅ›lony parametr wysokoÅ›ci podnoszenia, od którego należy uznać wózek za
podnoÅ›nikowy, a do którego wózek jest wózkiem unoszÄ…cym. Należy jednak przyjąć, po
uwzglÄ™dnianiu wymiarów typowych palet oraz definicji: ukÅ‚adanie w gniazdach −
manipulacja skÅ‚adajÄ…ca siÄ™ z podnoszenia Å‚adunku i umieszczenia go na regale lub póÅ‚ce
w systemie skÅ‚adowania oraz podejmowanie z gniazd − manipulacja skÅ‚adajÄ…ca siÄ™
z podnoszenia ładunku z gniazda regału i opuszczanie go, że spiętrzenie ładunku następuje
już od ok. 30 cm.
Należy uwzglÄ™dnić również fakt, że okreÅ›lenie wózki jezdniowe podnoÅ›nikowe nie
dotyczy wyłącznie tzw. wózków widÅ‚owych. Stosowne normy przedmiotowe np.: PN-77/M-
78105 przewidujÄ… oprócz wideÅ‚ caÅ‚y szereg wymiennego osprzÄ™tu roboczego np. trzpieÅ„,
wysięgnik, szufle w tym samowyładowcze, trawersy do beczek, zabieraki, chwytaki, kleszcze
itp. Warto również przypomnieć, że okreÅ›lenie wózki jezdniowe dotyczy zarówno wózków
z siedziskiem dla operatora jak i wózków prowadzonych i zdalnie sterowanych, z podestem
dla operatora, bądź specjalnej konstrukcji np. z wysięgnikiem, bramowych itp.
2. Rodzaje wózków
2.1. Wózki podlegajÄ…ce dozorowi technicznemu
SÄ… to wózki z mechanicznym napÄ™dem podnoszenia.
NapÄ™d mechaniczny − wszelkie rodzaje napÄ™du (spalinowy, elektryczny,
hydrauliczny) nie wymagające bezpośredniego działania siły
mięśni podczas wykonywania czynności podnoszenia
ładunku.
Dotychczas, zgodnie z art. 13 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 o badaniach i certyfikacji
(Dz. U. Nr 55, poz. 250), wózki podlegaÅ‚y obowiÄ…zkowi certyfikacji na znak bezpieczeÅ„stwa
lub wystawiania przez producenta deklaracji zgodności. Zgodnie z art. 13 ust. 5 pkt. 1 ustawy
o badaniach i certyfikacji powyższy obowiązek nie dotyczy urządzeń technicznych
podlegajÄ…cych dozorowi technicznemu na mocy przepisów o tym dozorze.
W zwiÄ…zku z powyższym, od dnia 18.08.2003 r., wózki powinny być projektowane,
wytwarzane, naprawiane, modernizowane oraz eksploatowane zgodnie z ich przeznaczeniem,
w sposób zapewniajÄ…cy bezpieczeÅ„stwo ich eksploatacji zgodnie z przepisami ustawy z dnia
21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. Nr122, poz. 1321) i przepisami odrębnymi.
Dozorowi technicznemu podlegajÄ… nastÄ™pujÄ…ce wózki:
1) wózek podnoszÄ…cy: wózek jezdniowy, który przystosowany jest do zaÅ‚adowywania,
podnoszenia i transportowania Å‚adunków.
2) wózek podnoÅ›nikowy: wózek z przymocowanÄ… platformÄ…, widÅ‚ami lub innymi
urządzeniami do manipulowania ładunkami przystosowany do podnoszenia ładunku
paletyzowanego lub nie, na wysokość umożliwiającą składowania i pobierania ładunku, a
także układania w gniazdach i podejmowanie z gniazd.
3) wózek podnoÅ›nikowy czoÅ‚owy: wózek podnoÅ›nikowy, z przymocowanymi widÅ‚ami
(które można zastÄ…pić innym urzÄ…dzeniem), na którym umieszcza siÄ™ Å‚adunek
spaletyzowany lub nie, w pozycji podpartej na przednich koÅ‚ach i równoważony masÄ…
wózka.
4) wózek podnoÅ›nikowy z masztem wewnÄ™trznym nie obejmujÄ…cy Å‚adunku (z masztem
lub karetkÄ… wysuwanÄ…): wózek podnoÅ›nikowy nie obejmujÄ…cy Å‚adunku z masztem
wewnÄ™trznym, który może przemieszczać Å‚adunek, przez ruch masztu lub karetki z
widłami.
Wózek z wysuwnym masztem
.jpg)
Wózek z wysuwnÄ… karetkÄ…
5) wózek podnoÅ›nikowy z masztem wewnÄ™trznym obejmujÄ…cy Å‚adunek (z masztem
staÅ‚ym): wózek podnoÅ›nikowy obejmujÄ…cy Å‚adunek ze staÅ‚ym masztem wewnÄ™trznym z
widÅ‚ami, które umieszczone sÄ… pomiÄ™dzy Å‚apami ramy jezdnej, a Å›rodek ciężkoÅ›ci Å‚adunku
znajduje się zawsze w obrębie wieloboku stabilności.
.jpg)
6) wózek podnoÅ›nikowy widÅ‚owy z masztem wewnÄ™trznym: wózek podnoÅ›nikowy, w
którym zÄ™by wideÅ‚ znajdujÄ… siÄ™ ponad Å‚apami ramy jezdnej.
.jpg)
7) wózek podnoÅ›nikowy platformowy z masztem wewnÄ™trznym: wózek podnoÅ›nikowy
spiętrzający z platformą ładunkową znajdującą się ponad łapami ramy jezdnej.
.jpg)
8) wózek podnoÅ›nikowy z operatorem podnoszonym wraz z Å‚adunkiem: wózek
podnoÅ›nikowy z platformÄ… operatora, która może być podnoszona z Å‚adunkiem w celu jego
spiętrzania.
.jpg)
9) wózek podnoÅ›nikowy boczny (tylko z jednego boku): wózek podnoÅ›nikowy z masztem
lub karetkÄ… z widÅ‚ami, które mogÄ… zostać wysuwane lub wciÄ…gane pomiÄ™dzy osiami i
prostopadle do wzdÅ‚użnej osi wózka, co umożliwia odbieranie i podnoszenie Å‚adunku w
pozycji równoważnej w stosunku do jednego boku wózka oraz jego spiÄ™trzanie i
rozpiÄ™trzanie obok wózka.
10) wózek podnoÅ›nikowy czoÅ‚owy terenowy: wózki koÅ‚owe zrównoważone przeznaczone
przede wszystkim do dziaÅ‚ania w nie wyrównanym terenie naturalnym i znieksztaÅ‚conym
terenie np. budowy.
11) wózek podnoÅ›nikowy czoÅ‚owy boczny (obustronny): wózek podnoÅ›nikowy
dostosowany do spiÄ™trzania i odbierania Å‚adunków z obu stron kierunku jazdy.
.jpg)
12) wózek podnoÅ›nikowy czoÅ‚owo-boczny: wózek podnoÅ›nikowy, dostosowany do
spiÄ™trzania i odbierania Å‚adunków z przodu i z obu stron kierunku jazdy.
.jpg)
13) wózek podnoÅ›nikowy bramowy: wózek podnoÅ›nikowy, w którym rama i element
podnoszący obejmują ładunek w celu jego podniesienia, przemieszczenia i spiętrzenia.
14) wózek kompletacyjny: wózek podnoÅ›nikowy z przymocowanÄ… platformÄ… operatora,
która może być unoszona wraz z platformÄ… lub widÅ‚ami, umożliwiajÄ…c operatorowi
zaÅ‚adowania i rozÅ‚adowania towarów z regaÅ‚u na podstawÄ™ Å‚adunkowÄ….
.jpg)
2.2. Wózki niepodlegajÄ…ce dozorowi technicznemu
Dozorowi technicznemu nie podlegajÄ… nastÄ™pujÄ…ce wózki:
1) wózek naÅ‚adowany platformowy (wózek ze stałą platformÄ…)
2) wózek ciÄ…gnikowy
3) wózek pchajÄ…cy
4) wózek unoszÄ…cy widÅ‚owy prowadzony
5) wózek unoszÄ…cy platformowy prowadzony
6) wózek unoszÄ…cy bramowy
